توصیه های روانشناسی به کسانی که جهت کمک عاطفی روانی به سوی زلزله زدگان میشتابند

خورنا | پدرام کسائی: تاب آوری چیزیست که باعث میشود انسان پیروز مندانه از رویدادهای ناگوار بگذرد و علی رغم قرارگرفتن در معرض تنش های شدید،شایستگی اجتماعی،تحصیلی و شغلی او ارتقا پیداکند.

تاب آوری از فردی به فرد دیگر متفاوت است.

میتواند به مرور زمان رشد کند یا کاهش یابد.

تاب آوری با خوداصلاح گری فکری و عملی شکل میگیرد.یعنی در روند آزمون و خطای زندگی فکر و عمل خودت رو اصلاح کنی.

تاب آوری برای کسانی به کار میرود که در معرض خطر قرارمیگیرند ولی دچار اختلال نمیشوند.

برای دچارشدن به اختلال و آسیب پذیری،مواجه شدن با خطر شرط لازم هست ولی شرط کافی نیست.

روانشناسی مثبت گرا به جای پرداختن به ناهنجاری ها،به توانمندی ها و استعداد های انسان میپردازند

برای کمک روانی به بازماندگان حادثه غم انگیز زلزله، به جای تمرکز بر آسیبی که به آنها از جهت فراغ خانواده و اموال وارد شده،به توانمندی ها و استعداد های آنها و امکان شکوفایی انها در آینده نزدیک، اشاره کنید.

انسانها در برخورد با مشکلات دو مدل هستند:

 

آنها که آسیب پذیر میشوند و اجازه میدهند شکست و ناامیدی به آنها رسوخ کند که نتیجه اش درهم شکستن آن انسان است

آنها که آرام،منطقی،صبور ،مطمئن و مبارز اند، که نتیجه اش رشد و شکوفایی آن انسان است.

تاب آوری به معنی زندگی بدون تجربه استرس و درد نیست بلکه تلاش و توجه برای اثرات درمانی که این استرس میتواند داشته باشد است.به این معنا که از این درد بزرگ برای رشد و بالندگی انسان استفاده شود.

معنی لغوی تاب آوری در علم فیزیک:دارای خاصیت کشسانی و بازگشت پذیر است.

تاب آوری روشی است که برای اندازه گیری توانایی فرد در مقابله با عوامل استرس زا و عواملی که سلامت روانی فرد را تهدید میکند به کار میرود.

دنیا محل رشد انسان است و رشد مگر با تغییر اتفاق نمی افتند، یک تغییر در دنیا مصیبت هاییست که برتو وارد میشود و چگونگی برخورد با این مصیبت ها،نشان دهنده توانایی و پیروزی تو بر زندگیست.

 

ویژگی های کلی افراد تاب آور:

رفتارهای خود شکنانه انجام نمیدهند

ازنظر عاطفی آرام هستند

توانایی مقابله با شرایطناگوار را دارند

قدرت یا توانایی برگشت به زندگی اولیه را دارند

توانایی شروع وضعیت جدید از طریق کاهش فشار عصبی را دارند

توانایی جایگزین کردن نشاط را در زندگی خود دارند

تاب آوری از طریق آموزش،یادگیری و تمرین و تجربه بدست می آید.

 

پس برای تاب آور کردن بازماندگان عزیز زلزله، به آموزش این مهارت بپردازید.

ویژگی های افراد تاب آور:

آگاهانه و هوشیار عمل میکنند،یعنی که نسبت به موقعیت، احساسات و هیجان های خود، علت احساسات خود، درک صحیح احساسات دیگران، شناخت نقش و موقعیت خود و چگونگی مدیریت آنها آگاهند.

اطمینان حاصل کنید،از آنچه برایش اتفاق افتاده  و احساس غم و اندوهی که دارد و دلیل غم و اندوهش آگاه است، اما نقش او(مادر/پدر_همسر_فرزند_دوست یا…) و درک احساسات دیگران را به او یاداوری کنید و به او در مدیریت این ها کمک کنید.

میپذیرد که موانع بخشی از زندگی هر انسان است.

دارای منبع کنترل درونی است.

یعنی که نقش و مسئولیت خود را دراین مشکل میپذیرد.

و برای برخورد با مشکل نقش خود را میداند و به ایفای نقش میپردازد.

از مهارتهای حل مسئله برخوردار است.

یعنی که از روش های امن به دستیابی راه حل بپردازد.

ارتباطات محکم اجتماعی خود را حفظ کند.

از انها بخواهید با دیگر بازماندگان همدلی کنند،همراه دیگران باشند و همینطور مشورت بگیرند. به آنها کمک کنید از انزوا و سکوت و تنهایی خارج شده و به اجتماع و ایجاد روابط اجتماعی بپردازند.

خودرا افراد قربانی ارزیابی نکنند.

به آنها این اطمینان را بدهید که فردی نجات یافته اند که اکنون مسئولیت بزرگی به عهده آنهاست،مسئولیت بزرگ زندگی و دلیل بزرگی که بخاطر آن نجات یافته ای.

قادرند متناسب با موقعیت،درخواست کمک کنند.

گاهی کمک از دوستان،گاهی از کتابها،روانشناس، مذهب…

افراد تاب آور ویژگی های اصلی دارند

احساس ارزشمندی.

خود را به عنوان فردی ارزشمند میپذیرند

بی قید و شرط خود را دوست داشتنی میدانند

در شناخت نقاط مثبت خود و پرورش آنها سعی و تلاش میکنند

در شناخت و کتمان نکردن و جبران نقاط ضعف خود سعی و تلاش میکنند.

مهارت حل مسئله دارند

کفایت اجتماعی دارند

به معنای اینکه دیگران را خوب میشناسند و توانایی تعامل به موقع و به جا دارند.

این نکته را برای کمک به بازماندگان عزیز برای هوشیاری در مقابل شناخت افرادی که به قصد کمک به آنها نزدیک میشوند به کار ببرید.

خوش بینی

احساس امید،هدفمند بودن و توانایی غلبه بر موانع را دارند.

همدلی

با دیگران به برقراری رابطه متراکم و با درک بالا میپردازند

تعلق اجتماعی

در افراد ایجاد تعلق میکنند و گروه و نهاد اجتماعی به وجود می آورند.

افراد تاب آور دقیقا چه کار انجام میدهند؟

فرد تاب آور در برخورد با شرایط ناگوار نحوه ی استدلال و نگرش متفاوتی نسبت به دیگران دارد.که این نگرش مثبت و روبه رشد است نه غمگین و ناامید کننده.

فرد تاب آور رابطه های ذهنی خودرا تغییر میدهد.

به این معنا که اگر زمانی شرایط ناگوار را با آسیب روانی برابر میدانست

اکنون شرایط پر مخاطره و ناگوار را با رشد و بالندگی برابر میداند.

فرد تاب آور برنامه ریزی جدید ذهنی دارد

به این معنا که درهر موقعیت استرس اور به دنبال رشد خود و نه به دنبال تسلیم است و شرایط را به عنوان فرصت مینگرد نه تهدید،حتی اگر این شرایط زلزله و آوار باشد.

توصیه هایی جهت تاب آوری:

در زندگی خود معنا و هدف داشته باشید،انگیزه تان را حفظ و تداوم ببخشید.

ارتباطات خود را توسعه دهید،شبکه های اجتماعی و عاطفی  ایجاد کنید

نسبت به تغییرات انعطاف پذیرباشید، اینکه زندگی یعنی تغییر را یک اصل اساسی بدانید

مراقب تغذیه و سلامت خود باشید

به خود و توانمندی های خود ایمان داشته باشید،عزت نفس خود را حفظ کرده و برای ارتقاء آن تلاش کنید

مهارتهای سالم برای مقابله با مشکلات را بیاموزید،مسئله و هیجانات خود را هم راستا مدیریت کنید

خوش بین و امیدوار باشید،نگاه واقع بینانه توأم با مثبت اندیشی داشته باشید

دلبستگی های مثبت ایجاد کنید،مثلا در گروه های مثبت مشارکت کنید

معنویت خود را تقویت کنید،ایمان و توکل خودرا بالابرده تا به آرامش بالاتری دست یابید.

در نظر داشته باشید با همدلی هرچه تمام تر این آموزشها را بدهید تا عزیزان دردمندی که گرفتار مصیبت شده اند گمان نکنند بخاطر عدم درک آنها اینهارامیگویید.

اجازه دهید احساسات خود را بروز دهند و پس از کمی ارام شدنشان با آنها به صحبت بپردازید.

 

نویسنده: مینا رجبی – دانشجوی روانشناسی

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد.